|
X. Lucili, quam sis mendosus,
teste Catone,
defensore tuo, pervincam, qui male factos
emendare parat versus; hoc
lenius ille,
quo vir est melior, longe subtilior illo,
qui multum puer et
loris et funibus udis
exhortatus, ut
esset opem qui
ferre poetis
antiquis posset contra fastidia
nostra,
grammaticorum equitum doctissimus. Ut redeam illuc:
Nempe incomposito
dixi pede currere versus
Lucili. Quis tam Lucili fautor inepte
est
ut non hoc fateatur? At idem,
quod sale multo
urbem defricuit, charta
laudatur eadem.
Nec tamen, hoc tribuens,
dederim quoque
cetera; nam sic
et Laberi mimos
ut pulchra poemata mirer,
Ergo non satis est
risu diducere rictum
auditoris (et est quaedam tamen hic
quoque virtus);
est brevitate opus,
ut currat sententia
neu se
impediat verbis lassas onerantibus auris;
et sermone opus
est modo tristi, saepe iocoso,
defendente vicem
modo rhetoris atque
poetae,
interdum urbani,
parcentis viribus
atque
extenuantis eas consulto. Ridiculum
acri
fortius et melius magnas plerumque secat
res.
Illi, scripta quibus
comoedia prisca viris est,
hoc stabant, hoc
sunt imitandi; quos neque pulcher
Hermogenes umquam
legit, neque simius
iste
nil praeter Calvum
et doctus cantare Catullum.
'At magnum fecit,
quod verbis Graeca
Latinis
miscuit.' O seri studiorum!
quine putetis
difficile et mirum, Rhodio quod Pitholeonti
contigit? 'At sermo
lingua concinnus
utraque
suavior, ut Chio
nota si commixta
Falerni est.'
Cum versus facias,
te ipsum percontor,
an et cum
dura tibi peragenda rei sit causa Petilli?
scilicet oblitus
patriaeque patrisque Latini
cum Pedius causas
exsudet Publicola
atque
Corvinus, patriis
intermiscere petita
verba foris malis,
Canusini more bilinguis?
atque ego cum Graecos
facerem, natus mare citra,
versiculos, vetuit me tali
voce Quirinus,
post mediam noctem visus, cum
somnia vera:
'In silvam non
ligna feras insanius, ac si
magnas Graecorum malis implere catervas.'
Turgidus
Alpinus iugulat
dum Memnona, dumque
defingit Rheni
luteum caput, haec
ego ludo,
quae neque in aede
sonent certantia iudice Tarpa,
nec redeant iterum atque iterum spectanda theatris.
Arguta meretrice
potes Davoque Chremeta
eludente senem
comis garrire
libellos
unus vivorum, Fundani;
Pollio regum
facta canit pede ter
percusso; forte
epos acer,
ut nemo, Varius
ducit; molle
atque facetum
Vergilio adnuerunt
gaudentes rure Camenae.
Hoc erat,
experto frustra
Varrone Atacino
atque quibusdam
aliis, melius quod
scribere possem,
inventore minor;
neque ego illi
detrahere ausim
haerentem capiti cum multa laude coronam.
At dixi
fluere hunc lutulentum, saepe ferentem
plura quidem tollenda
relinquendis. Age, quaeso,
tu nihil in magno doctus
reprehendis Homero?
nil comis tragici
mutat Lucilius Acci?
non ridet versus Enni gravitate
minores,
cum de se loquitur
non ut maiore reprensis?
Quid vetat et nosmet
Lucili scripta legentis
quaerere, num illius,
num rerum dura
negarit
versiculos natura
magis factos et euntis
mollius, ac si
quis, pedibus quid
claudere senis,
hoc tantum contentus,
amet scripsisse ducentos
ante cibum versus, totidem cenatus; Etrusci
quale fuit Cassi
rapido ferventius
amni
ingenium, capsis quem
fama est esse librisque
ambustum propriis. Fuerit
Lucilius, inquam,
comis et urbanus, fuerit limatior
idem
quam rudis
et Graecis intacti
carminis auctor,
quamque poetarum seniorum turba; sed ille,
si foret hoc nostrum fato dilatus
in aevum,
detereret sibi
multa, recideret
omne quod ultra
perfectum traheretur, et in versu faciendo
saepe caput scaberet,
vivos et roderet unguis.
Saepe stilum
vertas, iterum quae digna legi sint
scripturus, neque
te ut miretur turba labores,
contentus paucis
lectoribus. An
tua demens
vilibus in ludis
dictari carmina
malis?
non ego; nam satis est equitem
mihi plaudere, ut audax,
contemptis aliis, explosa
Arbuscula dixit.
Men' moveat cimex
Pantilius, aut
cruciet quod
vellicet absentem Demetrius,
aut quod ineptus
Fannius Hermogenis
laedat conviva
Tigelli?
Plotius et Varius,
Maecenas Vergiliusque,
Valgius, et probet
haec Octavius,
optimus atque
Fuscus, et haec
utinam Viscorum
laudet uterque!
Ambitione relegata
te dicere possum,
Pollio, te, Messalla,
tuo cum fratre,
simulque
vos, Bibule et
Servi, simul his
te, candide Furni,
compluris alios, doctos
ego quos et amicos
prudens praetereo;
quibus haec, sunt
qualiacumque,
arridere velim,
doliturus si placeant
spe
deterius nostra.
Demetri, teque, Tigelli,
discipularum inter
iubeo plorare
cathedras.
I, puer, atque
meo citus haec
subscribe libello.
|
