|
II. Troiani belli scriptorem,
maxime Lolli,
dum tu declamas
Romae, Praeneste
relegi;
qui quid sit pulchrum,
quid turpe, quid
utile, quid
non,
plenius ac melius
Chrysippo et Crantore
dicit.
Cur ita crediderim, nisi quid te distinet,
audi.
Fabula, qua Paridis propter narratur amorem
Graecia barbariae
lento collisa duello,
stultorum regum
et populorum continet aestus.
Antenor censet belli
praecidere causam:
quid Paris? Vt salvus
regnet vivatque beatus
cogi posse negat. Nestor componere
litis
inter Peliden festinat et inter Atriden;
hunc amor, ita quidem
communiter urit utrumque.
Quicquid delirant
reges, plectuntur Achivi.
Seditione, dolis, scelere, atque libidine et ira,
Iliacos intra muros peccatur et extra.
Rursus, quid virtus et quid sapientia possit,
utile proposuit nobis exemplar Vlixen;
qui, domitor Troiae,
multorum providus
urbes
et mores hominum inspexit,
latumque per aequor,
dum sibi, dum sociis
reditum parat, aspera multa
pertulit, adversis
rerum immersabilis undis.
Sirenum voces et
Circae pocula nosti;
quae si cum sociis stultus cupidusque bibisset,
sub domina meretrice fuisset turpis
et excors
vixisset canis immundus
vel amica luto sus.
Nos numerus
sumus et fruges
consumere nati,
sponsi Penelopae, nebulones, Alcinoique
in cute curanda
plus aequo operata iuventus,
cui pulchrum fuit
in medios dormire dies et
ad strepitum citharae
cessantem ducere
somnum.
Vt iugulent
hominem, surgunt
de nocte latrones;
ut te ipsum serves, non expergisceris?
Atqui
si noles sanus,
curres hydropicus; et ni
posces ante diem
librum cum lumine, si non
intendes animum studiis et rebus honestis,
invidia vel amore vigil torquebere. Nam
cur
quae laedunt oculum festinas demere; si quid
est animum, differs curandi tempus in annum?
Dimidium facti qui
coepit habet: sapere aude:
incipe. Qui recte vivendi prorogat horam,
rusticus exspectat
dum defluat amnis; at ille
labitur et labetur in omne volubilis aevum.
Quaeritur argentum
puerisque beata
creandis
uxor et incultae pacantur
vomere silvae.
Quod satis est cui contingit, nihil amplius optet.
Non domus et fundus
non aeris acervus et auri
aegroto domini deduxit
corpore febris,
non animo curas. Valeat
possessor oportet,
si comportatis rebus bene cogitat
uti.
Qui cupit aut metuit,
iuvat illum sic domus et res,
ut lippum pictae tabulae, fomenta
podagram,
auriculas citharae collecta sorde dolentes.
Sincerum est nisi
vas, quodcumque infundis acescit.
Sperne voluptates;
nocet empta dolore voluptas.
Semper avarus eget; certum voto pete finem.
Invidus alterius macrescit rebus opimis;
invidia Siculi non
invenere tyranni
maius tormentum. Qui non moderabitur irae,
infectum volet esse dolor
quod suaserit et mens,
dum poenas odio per vim festinat inulto.
Ira furor brevis est: animum rege, qui nisi paret,
imperat; hunc frenis,
hunc tu compesce catena.
Fingit equum tenera docilem cervice magister
ire viam qua monstret eques; venaticus ex quo
tempore cervinam pellem
latravit in aula,
militat in silvis catulus. Nunc adbibe puro
pectore verba puer, nunc te melioribus
offer.
Quo semel est imbuta recens servabit odorem
testa diu. Quodsi
cessas aut strenuus anteis,
nec tardum opperior nec praecedentibus insto. |
